sobota, 29 marca 2014

George R. R. Martin, Światło się mroczy

Trudne pisarzy początki

George R. R. Martin, Światło się mroczy
tytuł oryginalny: Dying of the Light
przekład: Michał Jakuszewski
wydawnictwo: Zysk i S-ka
data wydania: 19 lutego 2014 r.
liczba stron: 396
ISBN: 978-83-7785-187-6

George R. R. Martin jest znany czytelnikom głównie ze swojego sztandarowego dzieła, sagi Pieśń Lodu i Ognia. Należy jednak pamiętać, że i on był kiedyś początkującym pisarzem, pracował nad swoim warsztatem i dopiero dochodził do obecnego stopnia mistrzostwa w zarysowaniu i prowadzeniu intrygi. Korzystając z tej fali popularności jaką przyniosła nazwisku Martina wszechobecna Gra o tron, wydawnictwo Zysk i S-ka postanowiło zapoznać fanów autora z jego debiutancką powieścią, Światło się mroczy. Jest to drugie wydanie tej powieści, pierwszy raz ukazała się w Polsce w 2004 roku. Teraz, kiedy jestem już po lekturze tejże książki, powiem Wam jedno: warsztat Martina bardzo się rozwinął od czasu debiutu.

Dirk t’Larien został wezwany przez swoją niegdysiejszą ukochaną, Gwen Delvano, na planetę Worlorn. Perspektywa pogodzenia się z miłością swojego życia i ich ponownego połączenia, przysłania mu wszystkie inne aspekty podróży na odległą i, jak się ma wkrótce ukazać, umierającą planetę. Gdy przybywa na Worlorn, miejsce niegdysiejszego Festiwalu Krawędzi, odkrywa, że to, co z początku uważał za wezwanie o pomoc, kryje za sobą mroczny sekret…
Jeśli nada się czemuś imię, to coś zacznie istnieć. Imiona zawierają w sobie całą prawdę i wszystkie kłamstwa, gdyż nic nie zniekształca rzeczywistości skuteczniej niż fałszywe imię, które zmienia ją jednocześnie z jej obrazem.
Jak wspomniałam wcześniej, Światło się mroczy to debiut literacki George’a R. R. Martina, napisany w 1977 roku. Już od pierwszych stron powieści czytelnik zostaje przeniesiony scenerię space opery. Muszę przyznać, że dla mnie było to czymś nowym, bowiem po raz pierwszy miałam do czynienia z tym odłamem fantastyki naukowej. Ale wrócę do tematu.

Jak na space operę przystało w Światło się mroczy znaleźć można: międzygwiezdne podróże, obce światy, zaawansowane technicznie walki oraz sporą dawkę mniej lub bardziej skomplikowanych relacji uczuciowych między bohaterami.

Jeśli o tych ostatnich chodzi to nie udali się oni Martinowi, oj nie. Są niewiarygodni, papierowi. Ich zachowanie i decyzje momentami są nielogiczne, tym bardziej że w jednej chwili mówią jedno, by jakiś czas później postąpić zupełnie inaczej, wbrew temu, o czym z uporem mówili przed momentem. Jedynie Garse Ironjade Janacek wydaje się być ciekawie nakreśloną i przemyślaną postacią, trzymającą się swoich postanowień. Pozostali są raczej nieciekawi. Nie budzą większych emocji, nie sprawiają, że czytelnik się z nimi identyfikuje.
Sytuacja całkowicie wykraczała poza jego doświadczenie, lecz mimo to akceptował ją, czuł się osobliwie swobodnie w towarzystwie obu Kavalarów z ich winem oraz cichą rozmową o śmierci i kaleczeniu. Być może to właśnie znaczyło być jednym z kethi, być może dlatego jego niepokój zanikał. Dirk wiedział tylko tyle, że czuje się spokojnie jak w domu.
Fabuła powieści toczy się jednotorowo, skupia się bowiem na próbach Dirka, które mają na celu odzyskanie Gwen. Całość okraszona została sporą dawką filozofii, głównie na temat pochodzenia i kultury Kavalarów. Owszem, niektóre fragmenty były dość ciekawie skonstruowane, lecz dominowały nudne, wydumane i długie monologi, które odbierały przyjemność czytania, bowiem trzeba było się przez nie przebić. Aczkolwiek akcja – jeśli pominąć wspomniane wyżej filozoficzne dysputy – jest dość dynamiczna, przedstawiona obrazowo na tle umierającej planety, która na dziwny sposób jest dziwnie... żywa.

Trzeba przyznać, że jest to powieść napisana z rozmachem, co rzuca się czytelnikowi już w prologu. Tam też widać całe mnóstwo pojęć i terminów, które nic nie mówią, ale rozwiązaniem tego problemu jest umieszczony na końcu powieści słowniczek, który wyjaśnia wszystkie wprowadzone przez autora terminy.

I w sumie na tym koniec, bo mimo glosariuszowych wyjaśnień, łatwo można się pogubić w nakreślonym przez autora uniwersum, głównie tym odległym, na zależnościach między poszczególnymi światami czy rasami. Bo to, co przedstawił na Worlornie, czyli planecie, gdzie rozgrywa się akcja powieści, wyszło mu całkiem dobrze. Tutaj bowiem sięgnął po sprawdzony motyw zderzenia kultur, przeciwstawiając „zachodni” styl życia i kulturę Dirka, z Kavalarami, którzy szczycą się konserwatywnymi, by nie rzec, że prymitywnymi poglądami na otaczający świat i hierarchię społeczną.

Światło się mroczy jest w sumie dobrym przykładem, w jaki sposób powinien rozwijać się warsztat pisarski autora. Jako że pierwszymi moimi powieściami autorstwa Martina był słynny cykl Pieśń Lodu i Ognia, to zobaczyłam jak bardzo ewoluował styl autora. Między napisaniem debiutanckiej powieści a pierwszym tomem PLiO minęło dziewiętnaście lat, i to naprawdę widać.

Cóż mogę powiedzieć, Światło się mroczy zapewne przeczytają fanatycy prozy pisarza, lecz myślę, że sięgną po nią też osoby, które chcą się przekonać jak wyglądały początki kariery pisarskiej GRRM.

Czy polecam? Niekoniecznie, lepiej skupić się na innych książkach autora, w szczególności na wspomnianej już sadze Pieśń Lodu i Ognia.


Dziękuję!

20 komentarzy:

  1. Martina znam tylko dzięki PLiO oraz "Rycerzowi 7 Królestw" i jak widzę na razie na tym poprzestanę, wolę go w tym wydaniu :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Polecam też "Ostatni rejs Fevre Dream" - to akurat była całkiem niezła książka ;)

      Usuń
    2. Też się za nią rozejrzę, aczkolwiek nie ukrywam, że czekam na kolejny tom PLiO, mając nadzieję, że GRRM nie umrze zanim nie skończy napisać ostatniej części sagi ;)

      Usuń
  2. Pieśń Lodu i Ognia.już od dawna za mną "chodzi"

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Pora więc przyjrzeć się jej bliżej :)

      Usuń
  3. Martin ma pokaźne grono fanów u nas a mnie zaś do niego w ogóle nie ciągnie...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To fantastyka, a wiem, że Tobie ten gatunek niezbyt się widzi :)

      Usuń
    2. Nie no, nie odrzucam fantastyki, czasem przecież po nią sięgam, ale diabelnie wybiórczo. :)

      Usuń
    3. To po tą książkę lepiej nie sięgaj ;)

      Usuń
  4. Trochę mnie zasmuciłaś, bo bardzo chciałam przeczytać tę książkę.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Jeśli tak faktycznie było, to przeczytaj, a nuż Ci się spodoba. Mi niezbyt przypadła ona do gustu, dlatego więc recenzja jest taka, a nie inna.

      Usuń
  5. Za takim rodzajem fantastyki nie przepadam ;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Wiem o tym, dlatego też namawiać nie będę :)

      Usuń
  6. Twórczość Martina wciąż przede mną!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Więc wszystko, co najlepsze nadal na Ciebie czeka! - no, może oprócz recenzowanej wyżej książki ;)

      Usuń
  7. Do Martina jakoś mnie nie ciągnie, ale to przez serial, który mnie totalnie wynudził. A debiut to już chyba faktycznie dla wielbicieli jego twórczości, żeby porównać jakość pisania :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Mnie właśnie serial zaciekawił i dzięki niemu sięgnęłam po książki ;)

      Usuń
  8. to dobrze, ze jego proza staje się lepsza...ja jeszcze nie wiem czy jestem fanką...najpierw muszę przeczytać cykl Pieśń....

    OdpowiedzUsuń
  9. to na pewno musze przeczytac :D

    OdpowiedzUsuń

Reklamy swojego bloga i zaproszenia do zabaw blogowych proszę umieszczać na "Tablicy ogłoszeń" (Menu -> Różności -> Tablica ogłoszeń)

Autorzy

Adam Karczewski (1) Adam Zadworny (1) Adrian Zawadzki (1) Alan Bradley (2) Alberto Vázquez-Figueroa (1) Alice Munro (1) Alison Maloney (1) Allen Zadoff (2) Andreas Altmann (1) Andrew Pyper (1) Andrius Tapinas (1) Andrzej Swat (1) Ann Kidd Taylor (1) Anne Rice (1) Anonim (1) Anthony Ryan (1) Arael Zurli (2) Arkadij Strugacki (1) Åsa Larsson (1) B.K. Evenson (1) Ben H. Shepherd (1) Bill Browder (1) Borys Strugacki (1) Brian Posehn (1) Brian Sibley (1) Camilla Läckberg (1) Carla Mori (1) Carlo A. Martigli (1) Cecelia Ahern (1) Celeste Ng (1) Charlie Stella (1) Christina Baker Kline (1) Colleen Houck (2) Cooper Moo (1) Cormac McCarthy (2) Dan Simmons (1) Dario Fo (1) Dariusz Pawłowski (1) Darynda Jones (1) David McCandless (1) Drew Magary (1) E.D. deBirmingham (1) Edgar Allan Poe (1) Edward Mogilski (1) Elio M. García Jr (1) Elizabeth Wein (1) Ellen Alpsten (1) Elżbieta Cherezińska (3) Emily Brontë (1) Erik Axl Sund (3) Erik Bear (1) Erik Larson (1) Eva Pohler (1) Ewa Borderline (1) Ewa Gil-Kołakowska (1) Francis Lawrence (1) François Forestier (1) Gardner Dozois (2) Garth Nix (5) Gaston Leroux (1) George R. R. Martin (6) Gerry Duggan (1) Gilles Legardinier (1) Gloria G. Brame (1) Graham Masterton (1) Gray Jolliffe (1) Greg Bear (1) Grzegorz Kopiec (1) Grzegorz Wielgus (1) H.P. Lovecraft (1) Hank Steinberg (1) Heinrich Hoffman (1) Henry Rider Haggard (1) Hervé Ghesquière (1) Humphrey Carpenter (1) Ian Steward (1) Ian Tregillis (3) Iwona Kienzler (1) Iwona Schymalla (1) Izabela Jung (1) J.R.R. Tolkien (2) Jacek Lusiński (1) Jacek Łukawski (2) Jacek Piekara (1) Jacek Wróbel (1) Jack Ketchum (3) Jakub Ćwiek (9) James Craig (2) James Sallis (2) Jamie Reidy (1) Jane Juska (1) Janusz Koryl (1) Janusz Mika (1) Jarosław Jakubowski (1) Jasper Fforde (1) Javier Marías (1) Jay Bonansinga (5) Jennifer Weiner (1) Jeremiah P. Ostriker (1) Jerome Charyn (1) Joanna Łańcucka (2) Joe Abercrombie (3) Joel McIver (1) Joel Shepherd (2) John Irving (1) John le Carré (1) Jon Jacobs (1) Jon Wiederhorn (1) Jonathan Carroll (1) Jonathan Holt (1) Jørn Lier Horst (1) Joseph Brassey (1) Julia Cameron (1) Karolina Janowska (1) Katherine Applegate (1) Katherine Pancol (1) Kendare Blake (1) Kerstin Ekman (1) Kevin Crossley-Holland (1) Kim Harrison (1) Krystyna Kaplan (1) Krzysztof Piskorski (1) Larry Dixon (1) Lavie Tidhar (1) Lech Chmiel (1) Leigh Bardugo (1) Lesley Downer (1) Linda Antonsson (1) Lucca Dotti (1) Lucius Shepard (1) Luigi Spinola (1) Lydia Cacho (1) Łukasz Henel (1) Łukasz Kiełbasa (1) Łukasz Orbitowski (1) Łukasz Radecki (2) M.L. Stedman (1) Maciej Krzywiński (1) Magda Durda (1) Magdalena Kubasiewicz (1) Maja Lunde (1) Malcolm Mackay (1) Manel Loureiro (4) Marcin Ciszewski (1) Marcin Górka (2) Marcin Mortka (8) Marcin Rak (1) Marcus Sedgwick (1) Marek Halter (1) Marek Niedźwiecki (1) Margaret Mazzantini (1) Margaret Stohl (1) María Dueñas (1) Marie Heaney (1) Marie Lu (1) Mario Puzo (1) Mark Del Franco (1) Mark Frost (1) Mark Lawrence (3) Mark Logue (1) Mark Riebling (1) Mark Teppo (1) Mark Watson (1) Marlon James (1) Matthew Gregory Lewis (1) Matthew Quick (2) Maureen F. McHugh (1) Maurice Druon (3) Max Brooks (1) Melanie Benjamin (2) Mercedes Lackey (1) Michael Katz Krefeld (3) Michał Romanek (1) Michelle Moran (1) Mick Wall (1) Milena Wybraniec (1) Mira Grant (3) Mirosław Tomaszewski (1) Monika Całkiewicz (1) Morgan Rice (1) Myke Cole (1) N.K. Jemisin (1) Naval (2) Neal Shusterman (1) Neal Stephenson (1) Neil Gaiman (6) Nela (1) Nigel Suckling (1) Olga Gromyko (1) Olga Sławnikowa (1) Oliver Bowden (1) Opal Carew (1) Øystein Stene (1) Parinosh Saniee (1) Patrick Ness (1) Paweł Zych (2) Peter Ackroyd (1) Peter Conradi (1) Peter Higgins (1) Philip Cooke (1) Philip Parker (1) Piotr Głuchowski (1) Piotr Rozmus (2) Platte F. Clark (2) Przemysław Piotrowski (2) Rafael Albuquerque (1) Rafał Kosik (1) Rafał W. Orkan (1) Rakso Hardik (1) Randall Munroe (1) Raymond Benson (1) Richard Castle (1) Richard P. Feynman (1) Roald Dahl (1) Rob Zombie (1) Robert Cichowlas (1) Robert Foryś (3) Robert Kirkman (4) Robert M. Wegner (3) Robert Rient (1) Robin Hobb (5) Ryan Gattis (1) Ryszard Ćwirlej (4) Sabaa Tahir (1) Sarah Lotz (1) Scott Ian (1) Scott Sigler (1) Scott Snyder (1) Sean Howe (1) Sebastian Fitzek (1) Sharon Kay Penman (1) Simon Mitton (1) Stefan Darda (1) Stephan Talty (1) Stephen Baxter (1) Stephen Hawking (2) Stephen King (7) Stephen Miller (1) Steve Hamilton (1) Steven Johnson (1) Stuart Hill (1) Sue Monk Kidd (4) Swietłana Aleksijewicz (1) Sylvia Day (1) Szymon Krug (1) Szymon Nowak (1) Tatiana Jachyra (1) Terry Brooks (1) Terry Goodkind (1) Terry Pratchett (5) Tess Gerritsen (1) Tim Willocks (2) Tomasz Jacek Graczykowski (1) Tomasz Pacyński (1) Tomasz Żaglewski (1) Tove Alsterdal (1) Veit Etzold (1) Virginie Despentes (1) Will Ferguson (1) William D. Brame (1) William Peter Blatty (1) Winston Graham (5) Witold Bunikiewicz (1) Witold Vargas (2) Wojciech Bauer (1) Youseef Rakha (1) Yrsa Sigurðardóttir (1)

Gatunek

Akcja (1) Album (4) Antologia (19) Astrofizyka (3) Autobiografia/Biografia (29) Bajki (1) Baśnie/Legendy/Mity (4) Bestiariusz (1) Dark fantasy (9) Dystopia (1) Fantastyka (126) Fantasy (49) Felietony (15) Fikcyjna literatura faktu (2) Film (1) Fizyka (4) Ghost story (3) Heroic fantasy (11) High fantasy (11) Historia (1) Horror (37) Inne (11) Klasyka literatury (2) Kolorowanka (4) Komedia romantyczna (1) Komiks (2) Kryminał (40) Kryminał noir (4) Literatura dziecięca (11) Literatura erotyczna (5) Literatura faktu (40) Literatura kobieca (10) Literatura marynistyczna (3) Literatura militarystyczna (3) Literatura muzyczna (3) Literatura naukowa (3) Literatura piękna (2) Literatura podróżnicza (5) Literatura popularnonaukowa (15) Literatura wojenna (11) Literatura współczesna (15) Low fantasy (8) Matematyka (1) Monografia (1) Paranormal romance (4) Postapokalipsa (22) Powieść detektywistyczna (2) Powieść gangsterska (1) Powieść gotycka (5) Powieść grozy (12) Powieść historyczna (34) Powieść humorystyczna (2) Powieść młodzieżowa (37) Powieść obyczajowa (29) Powieść przygodowa (5) Powieść psychologiczna (10) Powieść sensacyjna (36) Powieść szpiegowska (2) Powieść wiktoriańska (4) Przewodnik (2) Realizm magiczny (7) Reportaż (5) Romans (4) Saga rodzinna (5) Sci-fi (2) Science fantasy (1) Science fiction (7) Slasher (6) Space opera (3) Steampunk (4) Thriller (40) Thriller erotyczny (1) Thriller historyczny (3) Thriller polityczny (11) Thriller psychologiczny (11) Urban fantasy (24) Wywiad-rzeka (1) Wywiady (1)

Cykle/Serie

ABC (1) Alex McKnight (1) Amerykański wampir (1) An Ember in the Ashes (1) Anna (1) Apokalipsa Z (3) Assassin’s Creed (1) Asy polskiej fantastyki (1) Biblioteczka Historyczna (1) Biblioteka Bestsellerów Bellony (1) Bill Hodges (2) Bourbon Kid (1) Carnivia (1) Charley Davidson (1) Chłopak Nikt (2) Chłopcy (3) Cykl o Śmierci (1) Czarna Seria (1) Czarna Wdowa (1) Czerwona Seria (1) Dead River (1) Długa Ziemia (1) Dom pod Pękniętym Niebem (3) Dreszcz (1) Drive (2) Dziedzictwo rodu Poldarków (5) Dzieła Tolkienowskie (1) eXst eXiste (1) Fabryka strachu (1) Flawia de Luce (2) Gambit hetmański (2) Grimm City (2) Grisza (1) Grosz (1) Gubernator (4) Historia (1) Historia Polski (1) Infekcja (1) Inspektor Carlyle (2) Ja gorę (3) Jakub Tyszkiewicz (1) Klątwa tygrysa (2) Kłamca (2) Kraina martwej ziemi (2) Krąg Czarnoksiężnika (1) Kroniki Icemarku (1) Kroniki Jennifer Strange (1) Kroniki wampirów (1) Królowa Cieni (1) Królowie przeklęci (3) Kryminał z klasą (1) Legendarz (2) Lektury reportera (1) Malfetto (1) Marvel (2) Marvel Now! (1) Mattias Tannhäuser (2) Miecz Prawdy (1) Miecz Shannary (1) Milicjanci z Poznania (4) Mongoliada (1) Morza Wszeteczne (2) Morze Drzazg (3) Mroczny zaułek (1) Muchachas (1) Mundus (1) Nikki Heat (1) Oblicza Grozy (1) Oblicza Victorii Bergman (2) Odrodzone królestwo (2) Opowieści z meekhańskiego pogranicza (3) Paladyn (1) Paramythia Vakkerby (1) Podzieleni (1) Projekt Milkweed (1) Próba krwi i stali (2) Przegląd Końca Świata (3) Przypadki Connora Greya (1) Purgatorium (1) Ravn (3) Rebeka Martinsson (1) Rozbite Imperium (2) Saga o Fjällbace (1) Saga o Wikingach (1) Salamandra (1) Sen o krwi (1) Shadow Ops (1) Skrytobójca (3) Stare Królestwo (4) Strażnicy Snów (1) Szubienicznik (1) Świat Dysku (2) The Walking Dead (5) Trylogia Glasgow (1) Trylogia Kruczy Cień (1) Trylogia Sowiego Maga (1) Uczta Wyobraźni (2) Vernon Subutex (1) Wiedza i Życie – Orbity Nauki (1) William Wisting (1) Wojna Czerwonej Królowej (1) Wojny alchemiczne (2) Wolfhound Century (1) Zapadlisko (1) Zbrodnia w bibliotece (2) Złotoskóry (2) Zły jednorożec (2)