poniedziałek, 9 września 2013

Arael Zurli, Szatan z papieskiego rodu. Prawdziwe życie Cezara Borgii

Aut Caesar, aut nihil

Arael Zurli, Szatan z papieskiego rodu. Prawdziwe życie Cezara Borgii
wydawnictwo: Bellona
data wydania: 25 lipca 2013 r.
liczba stron: 448
ISBN: 978-83-11-12836-1

Historia rodu Borgiów mnie zafascynowała. Spiski, wojny, plany zawładnięcia nad państwami włoskimi. Morderstwa z przyczyn politycznych, jak i całkiem prywatnych. Otrucia i porwania. Plotki o kazirodczych uczuciach między rodzeństwem Cezarem i Lukrecją, przy których czasami wspominano również nazwisko papieża Aleksandra VI. Jak było naprawdę, nie wiadomo, choć historycy od dawna toczą bój o wybielenie Borgiów pod tym kątem, dowodząc, że tej świętej rodzinie zarzucić można wiele, lecz na pewno nie kazirodztwo, stąd dążenia do rehabilitacji, szczególnie osoby Lukrecji. Jednakże jakby nie było, Borgiowie pozostają wdzięcznym tematem wielu książek, filmów, seriali, komiksów czy gier komputerowych.

Szatan z papieskiego rodu. Prawdziwe życie Cezara Borgii to fabularyzowana biografia jednego z najokrutniejszych, lecz zarazem najbardziej podziwianych postaci renesansowych Włoch, Cezara Borgii. Jego wojenne i polityczne dokonania po dzień dzisiejszy stanowią temat do wielu dyskusji. Smaczku zaś dodaje fakt, że to właśnie Cezar Borgia był pierwowzorem Księcia Machiavellego.
Istniała jeszcze jedna rodzinna legenda. Ród Borgiów miał jakoby pochodzić od Juliusza Cezara, niegdysiejszego kwestora Hiszpanii. Poza ustnym przekazem nie było na to najmniejszych dowodów, ale przypuszczam, że Valentino naprawdę w to wierzył. Bo czyż inaczej kazałby umieścić na swoim słynnym mieczu dewizę „Alea iacta est”?
Historię księcia Valentino czytelnik poznaje z punktu widzenia Diamante di Roma, postaci całkowicie fikcyjnej. Jest on wiernym towarzyszem Cezara, dzięki czemu można bliżej przyjrzeć się tej nietuzinkowej postaci. Z czasem odbiorca powieści dowiaduje się więcej o pochodzeniu Diamante, który okazuje się być kolejnym nieślubnym dzieckiem papieża Aleksandra VI z nieznanej, lecz wysoko urodzonej matki. Choć drogi jego i Cezara krzyżują się po raz pierwszy w młodości, kiedy obaj zostają wysłani na studia w Perugii, potem zaś w Pizie, to z czasem zaczyna ich łączyć prawdziwie braterska więź, silniejsza od tej, która łączy Cezara z jego rodzonymi braćmi, Juanem czy Jofre.
– Wprawdzie osiągnę wielką potęgę, ale szybko czeka mnie upadek i przedwczesna śmierć od broni, z bronią w ręku. Przypuszczam, że w bitwie.
– Zawsze to lepiej, niż gdyby miała zabić cię choroba – burknąłem w formie pociechy. Zgodził się ze mną.
– Też tak uważam. Jeżeli chcesz, Beheim opracuje horoskop także dla ciebie.
– Dziękuję, nie jestem ciekaw.
– I słusznie. Bo myślę, że podzielisz moje losy.
Autor postanowił pokazać Cezara jako człowieka pysznego, dumnego, ambitnego, a przy tym bardzo zawistnego i okrutnego. Aby osiągnąć postawione sobie cele, z których głównym jest zjednoczenie miast-państw włoskich i zapanowanie nad utworzonym z nich królestwem Romanii. Duży akcent został położony na zmieniającą się psychikę i charakter Valentino, co było spowodowane chorobą neapolitańską, czyli syfilisem, który oprócz wspomnianych zmian psychicznych, szpeciła również ciało. Ciągłe nawroty choroby powodowały coraz częstsze wybuchy agresji u księcia, co było nieraz przyczyną problemów i konfliktów o podłożu politycznym. Jednakże Cezar, pewny siebie, wychodził z nich zwycięsko. Owa dobra passa trwała dopóty, dopóki żył jego ojciec, papież Aleksander VI. Po jego śmierci zarówno kariera wojskowa, jak i polityczna Il Valentino, zaczęła się chylić ku upadkowi. Sam Cezar zmarł śmiercią wojownika w bitwie pod Vianą (dzisiejsza Nawarra), tak, jak to mu przepowiedział jego astrolog, Beheim: „od broni, z bronią w ręku”.

Cokolwiek by o nim złego nie mówiono – było zaś tego bardzo wiele – nikt nie zarzuciłby mu złych rządów. Przeciwnie, wkrótce miało się okazać, jak dalece ludność ceniła swojego księcia i jak dobre pozostawił po sobie wspomnienie. Przede wszystkim dbał o biedaków. Zniósł najbardziej niesprawiedliwe podatki, które obciążały głównie najuboższe warstwy społeczne. Inne podatki zreformował w taki sposób, aby najwięcej płacili bogaci. Z żelazną konsekwencją pilnował przestrzegania dyscypliny wojskowej, wyrażającej się także w płaceniu za kwatery, paszę i wikt, choć jego oficerowie najchętniej braliby wszystko za darmo. Wymierzał im za to grzywny tak wysokie, że koniec końców woleli już uiszczać normalne opłaty. Zajął się także systemem sprawiedliwości. Kierowany swą nieomylną znajomością ludzi powyznaczał nieprzekupnych sędziów i utworzył z nich trybunał apelacyjny, którego jurysdykcja obejmowała całe księstwo. Ostre kary za rozbójnictwo spowodowały, że przejazd drogami Romanii stał się bezpieczny.

Mimo wszystkich swoich wad, po części wywołanych wyniszczającą chorobą, Cezar potrafił zjednać sobie ludzi. Był czarujący i szarmancki wobec kobiet, zaś wśród mężczyzn – zarówno podwładnych oficerów czy zwykłych żołnierzy, budził respekt i szacunek. Plebs uwielbiał go, ponieważ nie wywyższał się i potrafił odnaleźć z nimi wspólny język. Brał w dodatku udział w wielu zabawach na festynach i wiecach, gdzie nieraz popisywał się swoją tężyzną fizyczną. Jednakże jego aspiracje polityczne i wspomniana już chorobliwa ambicja sprawiały, że równie wielu co go kochało, go nienawidziło. Borgiom, rozszerzającym stale swoje wpływy, stawiali się nieliczni, lecz i ci musieli liczyć się z tym, że Valentino jest mściwy i dobrze pamięta kto i czym mu zawinił, jak na przykład miało to miejsce podczas zdrady jego czterech oficerów, których po pozornym wybaczeniu, w kilka miesięcy później kazał udusić.
Właściwie jakiej barwy były oczy Cezara?
Ciemne, to się widziało, ale ich odcień nie miał znaczenia. Liczył się wyraz. Głębokie i dziwnie tajemnicze, zdawały się skrywać jakąś zagadkę nawet wówczas, gdy na ustach pojawiał się uśmiech.
A uśmiech Valentina był urzekający. Serdeczny, rozbrajająco szczery, pociągający obietnicą przyjaźni, bardzo podobny do uśmiechu Rodriga i nadzwyczaj skutecznie skrywający prawdziwe uczucia.
Szatan z papieskiego rodu. Prawdziwe życie Cezara Borgii to powieść, którą czyta się szybko i przyjemnie. Wciąga czytelnika już od pierwszych stron, przedstawiając na swoich stronach koleje życia jednego z największych tyranów w dziejach świata, Cezara Borgii, którego dewizą życiową było „Być Cezarem, albo być nikim”. Naprawdę, jest to historia fascynująca i warta poznania. Nawet jeśli czyta się ją po raz kolejny, tyle tylko, że w innej odsłonie.

14 komentarzy:

  1. Hmm, z jednej strony moje historyczne zamiłowanie każe mi wyrazić chęć przeczytania tej książki, ale z drugiej Borgia nie jest postacią którą kiedykolwiek się fascynowałem. Włosi nieodmiennie kojarzą mi się z cwaniactwem, spiskami, kłótniami i podstępem - nie są to cechy którymi powinni się charakteryzować przywódcy w moim mniemaniu :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Fakt, nie powinni, jednakże sposób uprawiania polityki w wykonaniu Cezara Borgii był majstersztykiem samym w sobie ;) A że wspomagała go papieska ręka jego ojca, jak i sprawne dłonie Micheletto, no cóż, jak to napisał Machiavelli: "Musicie bowiem wiedzieć, że dwa są sposoby prowadzenia walki (...) trzeba przeto być lisem (...) i lwem." :)

      Usuń
  2. Fascynujący ród, bez dwóch zdań! Książkę koniecznie chciałabym przeczytać, po "Rodzinie Borgiów" Puzo wciąż mam ochotę na więcej!
    Borgia nie tylko był podstępny, ale też piekielnie inteligentnym, przewidującym i zręcznym dyplomatą - nie bez powodu Machiavelli na nim wzorował swego "Księcia":)
    Pozdrawiam serdecznie!

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Też mam ochotę na więcej :) Nawet pokusiłam się o zakup książki "Borgiowie" Roberto Gervaso. Tym razem literatura faktu :)

      Usuń
  3. Uwielbiam Borgiów i Cesare'a! :D A książkę dostanę od siostry, już się doczekać nie mogę :D

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. W takim razie będę czekać na Twoją recenzję :)

      Usuń
  4. Akurat ta część historii niespecjalnie mnie nęci, więc raczej odpuszczę, mimo że bardzo ciekawie piszesz o książce. :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O ciekawych książkach zawsze dobrze się pisze :) Ale skoro to nie Twoja półka, to rozumiem :)

      Usuń
  5. Według mnie jest to jedna z najciekawszych dziedzin historycznych, więc chętnie pogłębię swoją wiedzę na ten temat :)

    OdpowiedzUsuń
  6. Chyba będę musiała powiedzieć nie tej książce ;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. O, a to dlaczego? Mnie książka wyjątkowo się podobała, chociaż nie lubię Włochów. Trzeba powiedzieć, że jest na tle wszystkich powieściowych publikacji wyjątkowo dokładna i świetnie napisana :)

      Usuń
  7. A ja chyba jestem jedyną osobą na świecie, która jeszcze nie wie, o co kaman z tymi Borgiami. Wiem, że Mario Puzo, wiem, że serial, ale nic ponadto. Piękny ostatni cytat, o oczach i uśmiechu. Jak dla mnie na razie jeszcze zbyt skomplikowane, ale kiedyś się wezmę i przeczytam.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Na początek polecam "Rodzinę Borgiów" Puzo. Nikt lepiej nie potrafi wprowadzić czytelnika w atmosferę renesansowych Włoch, gdzie rządzili Borgiowie :)

      Usuń

Reklamy swojego bloga i zaproszenia do zabaw blogowych proszę umieszczać na "Tablicy ogłoszeń" (Menu -> Różności -> Tablica ogłoszeń)

Autorzy

Adam Karczewski (1) Adam Zadworny (1) Adrian Zawadzki (1) Alan Bradley (2) Alberto Vázquez-Figueroa (1) Alice Munro (1) Alison Maloney (1) Allen Zadoff (2) Andreas Altmann (1) Andrew Pyper (1) Andrzej Swat (1) Ann Kidd Taylor (1) Anne Rice (1) Anonim (1) Anthony Ryan (1) Arael Zurli (2) Arkadij Strugacki (1) Åsa Larsson (1) B.K. Evenson (1) Ben H. Shepherd (1) Bill Browder (1) Borys Strugacki (1) Brian Sibley (1) Camilla Läckberg (1) Carla Mori (1) Carlo A. Martigli (1) Cecelia Ahern (1) Celeste Ng (1) Charlie Stella (1) Christina Baker Kline (1) Colleen Houck (2) Cooper Moo (1) Cormac McCarthy (2) Dan Simmons (1) Dario Fo (1) Dariusz Pawłowski (1) Darynda Jones (1) David McCandless (1) Drew Magary (1) E.D. deBirmingham (1) Edgar Allan Poe (1) Edward Mogilski (1) Elio M. García Jr (1) Elizabeth Wein (1) Ellen Alpsten (1) Elżbieta Cherezińska (3) Emily Brontë (1) Erik Axl Sund (3) Erik Bear (1) Erik Larson (1) Eva Pohler (1) Ewa Borderline (1) Ewa Gil-Kołakowska (1) Francis Lawrence (1) François Forestier (1) Gardner Dozois (2) Garth Nix (5) Gaston Leroux (1) George R. R. Martin (6) Gilles Legardinier (1) Gloria G. Brame (1) Graham Masterton (1) Gray Jolliffe (1) Greg Bear (1) Grzegorz Kopiec (1) Grzegorz Wielgus (1) H.P. Lovecraft (1) Hank Steinberg (1) Heinrich Hoffman (1) Henry Rider Haggard (1) Hervé Ghesquière (1) Humphrey Carpenter (1) Ian Steward (1) Ian Tregillis (3) Iwona Kienzler (1) Iwona Schymalla (1) Izabela Jung (1) J.R.R. Tolkien (2) Jacek Lusiński (1) Jacek Łukawski (2) Jacek Piekara (1) Jacek Wróbel (1) Jack Ketchum (2) Jakub Ćwiek (9) James Craig (2) James Sallis (2) Jamie Reidy (1) Jane Juska (1) Janusz Koryl (1) Janusz Mika (1) Jarosław Jakubowski (1) Jasper Fforde (1) Javier Marías (1) Jay Bonansinga (5) Jennifer Weiner (1) Jeremiah P. Ostriker (1) Jerome Charyn (1) Joanna Łańcucka (2) Joe Abercrombie (3) Joel McIver (1) Joel Shepherd (2) John Irving (1) John le Carré (1) Jon Jacobs (1) Jon Wiederhorn (1) Jonathan Carroll (1) Jonathan Holt (1) Jørn Lier Horst (1) Joseph Brassey (1) Julia Cameron (1) Karolina Janowska (1) Katherine Applegate (1) Katherine Pancol (1) Kendare Blake (1) Kerstin Ekman (1) Kevin Crossley-Holland (1) Kim Harrison (1) Krystyna Kaplan (1) Krzysztof Piskorski (1) Larry Dixon (1) Lavie Tidhar (1) Lech Chmiel (1) Leigh Bardugo (1) Lesley Downer (1) Linda Antonsson (1) Lucca Dotti (1) Lucius Shepard (1) Luigi Spinola (1) Lydia Cacho (1) Łukasz Henel (1) Łukasz Kiełbasa (1) Łukasz Orbitowski (1) Łukasz Radecki (2) M.L. Stedman (1) Maciej Krzywiński (1) Magda Durda (1) Magdalena Kubasiewicz (1) Maja Lunde (1) Malcolm Mackay (1) Manel Loureiro (4) Marcin Ciszewski (1) Marcin Górka (2) Marcin Mortka (8) Marcin Rak (1) Marcus Sedgwick (1) Marek Halter (1) Marek Niedźwiecki (1) Margaret Mazzantini (1) Margaret Stohl (1) Marie Heaney (1) Marie Lu (1) Mario Puzo (1) Mark Del Franco (1) Mark Frost (1) Mark Lawrence (3) Mark Logue (1) Mark Riebling (1) Mark Teppo (1) Mark Watson (1) Marlon James (1) Matthew Gregory Lewis (1) Matthew Quick (2) Maureen F. McHugh (1) Maurice Druon (3) Max Brooks (1) Melanie Benjamin (2) Mercedes Lackey (1) Michael Katz Krefeld (3) Michał Romanek (1) Michelle Moran (1) Mick Wall (1) Milena Wybraniec (1) Mira Grant (3) Mirosław Tomaszewski (1) Monika Całkiewicz (1) Morgan Rice (1) Myke Cole (1) N.K. Jemisin (1) Naval (2) Neal Shusterman (1) Neal Stephenson (1) Neil Gaiman (5) Nela (1) Nigel Suckling (1) Olga Gromyko (1) Olga Sławnikowa (1) Oliver Bowden (1) Opal Carew (1) Øystein Stene (1) Parinosh Saniee (1) Patrick Ness (1) Paweł Zych (2) Peter Ackroyd (1) Peter Conradi (1) Peter Higgins (1) Philip Cooke (1) Philip Parker (1) Piotr Głuchowski (1) Piotr Rozmus (2) Platte F. Clark (2) Przemysław Piotrowski (1) Rafael Albuquerque (1) Rafał Kosik (1) Rafał W. Orkan (1) Rakso Hardik (1) Randall Munroe (1) Raymond Benson (1) Richard Castle (1) Richard P. Feynman (1) Roald Dahl (1) Rob Zombie (1) Robert Cichowlas (1) Robert Foryś (3) Robert Kirkman (4) Robert M. Wegner (3) Robert Rient (1) Robin Hobb (5) Ryan Gattis (1) Ryszard Ćwirlej (4) Sabaa Tahir (1) Sarah Lotz (1) Scott Ian (1) Scott Sigler (1) Scott Snyder (1) Sean Howe (1) Sebastian Fitzek (1) Sharon Kay Penman (1) Simon Mitton (1) Stefan Darda (1) Stephan Talty (1) Stephen Baxter (1) Stephen Hawking (2) Stephen King (7) Stephen Miller (1) Steve Hamilton (1) Steven Johnson (1) Stuart Hill (1) Sue Monk Kidd (4) Swietłana Aleksijewicz (1) Sylvia Day (1) Szymon Krug (1) Szymon Nowak (1) Tatiana Jachyra (1) Terry Brooks (1) Terry Goodkind (1) Terry Pratchett (4) Tess Gerritsen (1) Tim Willocks (2) Tomasz Jacek Graczykowski (1) Tomasz Pacyński (1) Tove Alsterdal (1) Veit Etzold (1) Virginie Despentes (1) Will Ferguson (1) William D. Brame (1) William Peter Blatty (1) Winston Graham (4) Witold Bunikiewicz (1) Witold Vargas (2) Wojciech Bauer (1) Youseef Rakha (1) Yrsa Sigurðardóttir (1)

Gatunek

Akcja (1) Album (4) Antologia (19) Astrofizyka (3) Autobiografia/Biografia (28) Bajki (1) Baśnie/Legendy/Mity (3) Bestiariusz (1) Dark fantasy (9) Dystopia (1) Fantastyka (123) Fantasy (47) Felietony (15) Fikcyjna literatura faktu (2) Film (1) Fizyka (4) Ghost story (3) Heroic fantasy (11) High fantasy (11) Historia (1) Horror (37) Inne (11) Klasyka literatury (2) Kolorowanka (4) Komedia romantyczna (1) Komiks (1) Kryminał (40) Kryminał noir (4) Literatura dziecięca (10) Literatura erotyczna (5) Literatura faktu (39) Literatura kobieca (10) Literatura marynistyczna (3) Literatura militarystyczna (3) Literatura muzyczna (3) Literatura naukowa (3) Literatura piękna (2) Literatura podróżnicza (5) Literatura popularnonaukowa (14) Literatura wojenna (11) Literatura współczesna (15) Low fantasy (8) Matematyka (1) Paranormal romance (4) Postapokalipsa (22) Powieść detektywistyczna (2) Powieść gangsterska (1) Powieść gotycka (5) Powieść grozy (12) Powieść historyczna (33) Powieść humorystyczna (2) Powieść młodzieżowa (37) Powieść obyczajowa (27) Powieść przygodowa (5) Powieść psychologiczna (10) Powieść sensacyjna (36) Powieść szpiegowska (2) Powieść wiktoriańska (4) Przewodnik (1) Realizm magiczny (7) Reportaż (5) Romans (4) Saga rodzinna (4) Sci-fi (2) Science fantasy (1) Science fiction (7) Slasher (6) Space opera (3) Steampunk (3) Thriller (39) Thriller erotyczny (1) Thriller historyczny (3) Thriller polityczny (10) Thriller psychologiczny (11) Urban fantasy (24) Wywiad-rzeka (1) Wywiady (1)

Cykle/Serie

ABC (1) Alex McKnight (1) Amerykański wampir (1) An Ember in the Ashes (1) Anna (1) Apokalipsa Z (3) Assassin’s Creed (1) Asy polskiej fantastyki (1) Biblioteczka Historyczna (1) Biblioteka Bestsellerów Bellony (1) Bill Hodges (2) Bourbon Kid (1) Carnivia (1) Charley Davidson (1) Chłopak Nikt (2) Chłopcy (3) Cykl o Śmierci (1) Czarna Seria (1) Czarna Wdowa (1) Czerwona Seria (1) Dead River (1) Długa Ziemia (1) Dom pod Pękniętym Niebem (3) Dreszcz (1) Drive (2) Dziedzictwo rodu Poldarków (4) Dzieła Tolkienowskie (1) eXst eXiste (1) Fabryka strachu (1) Flawia de Luce (2) Gambit hetmański (2) Grimm City (2) Grisza (1) Grosz (1) Gubernator (4) Historia (1) Historia Polski (1) Infekcja (1) Inspektor Carlyle (2) Ja gorę (3) Jakub Tyszkiewicz (1) Klątwa tygrysa (2) Kłamca (2) Kraina martwej ziemi (2) Krąg Czarnoksiężnika (1) Kroniki Icemarku (1) Kroniki Jennifer Strange (1) Kroniki wampirów (1) Królowa Cieni (1) Królowie przeklęci (3) Kryminał z klasą (1) Legendarz (2) Lektury reportera (1) Malfetto (1) Marvel (1) Mattias Tannhäuser (2) Miecz Prawdy (1) Miecz Shannary (1) Milicjanci z Poznania (4) Mongoliada (1) Morza Wszeteczne (2) Morze Drzazg (3) Mroczny zaułek (1) Muchachas (1) Mundus (1) Nikki Heat (1) Oblicza Grozy (1) Oblicza Victorii Bergman (2) Odrodzone królestwo (2) Opowieści z meekhańskiego pogranicza (3) Paladyn (1) Paramythia Vakkerby (1) Podzieleni (1) Projekt Milkweed (1) Próba krwi i stali (2) Przegląd Końca Świata (3) Przypadki Connora Greya (1) Purgatorium (1) Ravn (2) Rebeka Martinsson (1) Rozbite Imperium (2) Saga o Fjällbace (1) Saga o Wikingach (1) Salamandra (1) Sen o krwi (1) Shadow Ops (1) Skrytobójca (3) Stare Królestwo (4) Strażnicy Snów (1) Szubienicznik (1) Świat Dysku (1) The Walking Dead (5) Trylogia Glasgow (1) Trylogia Kruczy Cień (1) Trylogia Sowiego Maga (1) Uczta Wyobraźni (2) Vernon Subutex (1) Wiedza i Życie – Orbity Nauki (1) William Wisting (1) Wojna Czerwonej Królowej (1) Wojny alchemiczne (2) Wolfhound Century (1) Zapadlisko (1) Zbrodnia w bibliotece (2) Złotoskóry (2) Zły jednorożec (2)