Janusz Mika, Limeryki zbrodni

Grzechy naszych dziadków

Janusz Mika, Limeryki zbrodni
wydawnictwo: Helion
data wydania: 3 czerwca 2013 r.
liczba stron: 208
ISBN: 978-83-246-6434-4

Powieść Limeryki zbrodni trafiła w moje ręce jako nagroda w jednym z konkursów, w których brałam udział w popularnym portalu społecznościowych. Decyzję o wzięciu jej na tapetę podjęłam stosunkowo szybko (w tym miejscu powinnam chyba przeprosić powieści, z których niektóre, ekhm, od lat... zalegają na mojej półce... Ale i na nie nadejdzie odpowiedni czas!, wrócę jednak do tematu), zachęcona głównie blurbem (chociaż gdyby sugerować się wyłącznie tym, to każda książka uchodziłaby za arcydzieło literatury; przyznam się jednak, że nawet teraz, po przeczytaniu książki, nie wiem o co chodziło wydawnictwu z hasłem: „Doktorze Zło! Nadchodzę!”). A jak się to skończyło?

Kornel Rączy, popularny dziennikarz śledczy, dzięki swoim znajomościom w krakowskiej policji dowiaduje się o tajemniczych morderstwach, których ofiarami byli emerytowani funkcjonariusze Urzędu Bezpieczeństwa, a przy ich zwłokach znaleziono limeryki. W jaki sposób morderstwa wiążą się z legendą o skarbie zakopanym w kopcu Esterki?

Zastanawiałam się jak przybliżyć Wam treść książki, bez zagłębiania się w szczegóły, ale „im bardziej Puchatek zaglądał do środka, tym bardziej Prosiaczka tam nie było”. Powiedzmy sobie, że przez upał brak jest mi inwencji twórczej i przez to często odchodzę od właściwego tematu (co zresztą zauważyliście już na wstępie do recenzji). Powiem tak: zainteresowanych szczegółami odsyłam do blurba, choć książka jest tak cienka, że na dobrą sprawę ta krótka notka mówi moim zdaniem aż za dużo jeśli chodzi o przybliżenie treści książki.

Bo tak na dobrą sprawę Limeryki zbrodni to lektura na jeden wieczór. Wbrew temu co możecie przeczytać, to wcale niewymagająca większego wysiłku intelektualnego, bowiem, niestety, ale mordercę poznajemy już na samym początku książki. Bardzo szybko też klarują się nam przyczyny, dla których popełnia zbrodnię morderstwa. Nie spotkacie się więc w przypadku tej powieści z niespodzianką, że to był lokaj. Niestety, nie tym razem.

Powiem prosto z mostu: zawiodłam się na tej powieści. Naprawdę. Głównie z tego powodu, że pomysł na nią był rewelacyjny, lecz autor go po prostu nie wykorzystał. Miało być o zbrodniach ubeckich z okresu lat 50. i o tajemniczym skarbie z okresu II wojny światowej, zakopanym w kopcu Esterki (dla osób nie kojarzących postaci Esterki: była żydowską kochanką króla Kazimierza Wielkiego, matką dwóch jego synów; chcących głębiej poznać historię romansu odsyłam do książki Aleksandra Bronikowskiego, Kazimierz Wielki i Esterka). A co dostaliśmy? Morderstwa, w przypadku których od samego początku wiemy kim jest morderca. Przewidywalnych bohaterów, w tym mocno irytującego głównego bohatera, redaktora Rączego, który został stworzony na wzór amerykański, zupełnie nie pasujący do polskich realiów. Tajemnicze liryki, które powinny stanowić istotną część fabuły, zostały zepchnięte na daleki, daleki plan. W sumie jest o nich mowa tylko w momentach, kiedy są odnajdywane przy zwłokach. Tyle. Jak widać, istotne poszlaki cieszą się bardzo dużym zainteresowaniem policji. Aha, i kopiec Esterki wraz ze skarbem. Taaak... dwa razy wspomniano o tym w całej książce, autor zupełnie pominął ten wątek, skupiając się przede wszystkim na Kornelu Rączym i jego problemach egzystencjalnych i kobietach.

Limeryki zbrodni to powieść debiutancka, więc autorowi co nieco wybaczyć można. Pomysł był dobry, lecz już realizację jego niekoniecznie zaliczyć można do udanych. Myślę, że autor skoczył na zbyt głęboką wodę, jeśli chodzi również o formę książki. Jest ona za krótka, by można było dobrze rozwinąć i ładnie zakończyć poszczególne wątki. Odniosłam wrażenie, że niektóre z nich zostały zamknięte na siłę, bez większego pomysłu. Szkoda, naprawdę szkoda, bo książka mogła okazać się naprawdę ciekawa...