środa, 16 października 2013

Jerome Charyn, Jerzy Kosiński

Malowany ptak

Jerome Charyn, Jerzy Kosiński
tytuł oryginału: Jerzy Kosinski
przekład: Karolina Sikorska
wydawnictwo: Czarna Owca
data wydania: 25 września 2013 r.
liczba stron: 280
ISBN: 978-83-7554-945-3

Sięgając po książkę Jerzy Kosiński wiedziałam tylko, że Kosiński jest autorem powieści Malowany ptak. Tyle. Nic więcej na jego temat nie było mi wiadome. Na dobrą sprawę nie wiedziałam o czym jest wspomniana przed momentem książka Kosińskiego. Nie była/jest to z mojej strony ignorancja, po prostu nie miałam okazji jej przeczytać. A wtedy kto wie, może inaczej popatrzyłabym na postać samego autora, Jerzego Kosińskiego, bowiem zawiera ona wątki autobiograficzne. Chociaż... czy aby na pewno? Kosiński był bajarzem, uwielbiał opowiadać rozmaite historie, nie zawsze do końca prawdziwe, o czym miałam okazję przekonać się przy lekturze powieści Jerome Charyna.
Wszyscy jesteśmy oszustami.
Jerzy Kosiński urodził się w żydowskiej rodzinie jako Józef Lewinkopf. W trakcie II wojny światowej mieszkał w Dąbrówce w województwie małopolskim. W tym samym okresie rodzina zmieniła nazwisko na Kosiński, a Józefowi (Jerzemu) zostało wystawione fikcyjne świadectwo chrztu. Po wojnie przez jakiś czas mieszkał w Polsce. Studiował w Łodzi, a w 1957 roku dostał stypendium amerykańskiej Fundacji Forda, które pozwoliło mu na podjęcie studiów na Uniwersytecie Columbia. Resztę życia spędził w USA, kilkakrotnie tylko odwiedzając Polskę. Zmarł w wyniku samobójstwa w 1991 roku. Powieść Jerzy Kosiński koncentruje się na tym, amerykańskim, okresie życia literata.
[Kosiński] Wyszedł z wojny jako kapitan swojej własnej tajnej służby; w ten właśnie sposób zdołał przetrwać. Jeśli był istotą odmienną, chłopcem-ptakiem, włączał wszystkie swoje osobowości do własnego mitu.
Jak już wspomniałam, Jerzy Kosiński jest beletryzowaną biografią autora powieści Malowany ptak i Wystarczy być. Nie są to oczywiście jedyne jego dzieła, lecz bez wątpienia najgłośniejsze. Choć muszę przyznać, że na początku myślałam, że... dostałam złą książkę. Albo że w drukarni rozpanoszył się chochlik. Pierwsze bowiem rozdziały poświęcone są nie Kosińskiemu, lecz... Peterowi Sellersowi, hollywoodzkiemu aktorowi, znanego głównie z roli inspektora Clouseau w serii filmów o Różowej panterze. Dopiero około 25 strony dowiedziałam się na czym polega powiązanie Kosińskiego i Sellersa. Osoby, które znają twórczość polsko-amerykańskiego autora i amerykańskiego autora pewnie szybciej ode mnie zauważą tą zależność.

Sam Kosiński, opisany przez Charyna okazuje się być postacią bardzo, jak na owe czasy, kontrowersyjną. Bywalec domów nowojorskich elit, jak i nocnych klubów SM. Bajarz, którego opowieści – zmyślonych lub prawdziwych – z napięciem i wyczekiwaniem słuchali wszyscy, nawet osoby mu nieprzychylne. Potrafił oczarować każdego i często z tego daru korzystał, uzyskując dzięki temu dostęp do miejsc, do których w normalnych okolicznościach by się dostał.
Rozdawał pieniądze i porady jak jakiś władca półświatka. Napominał, pieścił, tańczył z transwestytą na środku ulicy. Nie miał aparatu fotograficznego, nie chciał fotografować monstrów w prywatnym zoo. Tutaj nie był bajarzem zabawiającym gości Szeherezady. Był Plutonem ze swoim ludem.
Zastanawiam się w jakim stopniu Kosiński był mitomanem, na ile wierzył w opowiadane przez siebie historie. Utożsamiał się przecież z chłopcem z Malowanego ptaka, przemycając do jego życia własne, tyle tylko, że mocno ubarwione, wspomnienia. Chciał być legendą za życia, lecz propaganda komunistyczna w powojennej Polsce, której echa dotarły do Stanów Zjednoczonych, coraz skuteczniej mu to utrudniały, niszcząc misternie tkaną przez niego historię.

Największy spór wywołało stwierdzenie, że Kosiński nie mógł być autorem Malowanego ptaka, bowiem jego debiutancka powieść ukazała się pierwotnie w języku angielskim, a w tamtym okresie pisarz mocno kaleczył ów język. W tym sporze Charyn stanął po stronie obrońców Kosińskiego, potwierdzając jego autorstwo wspomnianej książki, a w jaki sposób? Trzeba przeczytać, nie będę zdradzać takich szczegółów.
Wszyscy jesteśmy malowanymi ptakami, potworami o ekscentrycznych kolorach, i gdziekolwiek polecimy, bezbarwne ptaki kłują nas swoimi dziobami i ściągają na ziemię.
Końcowe rozdziały powieści pozwalają zrozumieć dlaczego Kosiński był, jaki był. Dlaczego starał się zwrócić na siebie uwagę, przemieniał się w malowanego ptaka, który wszędzie był, jest i pozostanie obcy. Nie dowiemy się jednak na ile historie z jego dzieciństwa i okresu młodości były prawdziwe, co sprawia, że jego życie pozostaje opowieścią intrygującą i tajemniczą.

Nie powiem, że książka wciąga od pierwszych stron, bo tak nie jest. Początek mnie nużył, kartki przewracałam leniwie. Dopiero około 80 strony tak naprawdę mnie ona zaciekawiła. Dlatego też osobom szykującym się do lektury Jerzego Kosińskiego autorstwa Jerome Charyna zalecam przede wszystkim cierpliwość. Dzięki niej będą mogli poznać historię barwną, bezpruderyjną, momentami zaś obsceniczną i gorszącą. Ale taki właśnie był Jerzy Kosiński w micie, którego sam był autorem.


www.czarnaowca.pl
Za możliwość przeczytania książki serdecznie dziękuję
panu Moisesowi i Wydawnictwu Czarna Owca

6 komentarzy:

  1. Nie przepadam za książkami, które mają nużący początek. Niemniej jednak cieszę się, że później autor podniósł poziom.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Niestety, początek nie zachęca do lektury, ale później... już warto czytać :)

      Usuń
  2. Nie wiem, czy się skuszę. Może kiedyś..?

    OdpowiedzUsuń
  3. napisałaś tak ten post, iż nie znam żadnych szczegółów i do końca nie wiem o czym jest ta książka, ale jestem zainteresowana, więc...zobaczymy;)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Nie no, wydaje mi się, że jest to w miarę jasne i czytelne: to beletryzowana biografia Jerzego Kosińskiego, swego rodzaju skandalisty swoich czasów :)

      Usuń

Reklamy swojego bloga i zaproszenia do zabaw blogowych proszę umieszczać na "Tablicy ogłoszeń" (Menu -> Różności -> Tablica ogłoszeń)

Autorzy

Adam Karczewski (1) Adam Zadworny (1) Adrian Zawadzki (1) Alan Bradley (2) Alberto Vázquez-Figueroa (1) Alice Munro (1) Alison Maloney (1) Allen Zadoff (2) Andreas Altmann (1) Andrew Pyper (1) Andrius Tapinas (1) Andrzej Swat (1) Ann Kidd Taylor (1) Anne Rice (1) Anonim (1) Anthony Ryan (1) Arael Zurli (2) Arkadij Strugacki (1) Åsa Larsson (1) B.K. Evenson (1) Ben H. Shepherd (1) Ben H. Winters (1) Bill Browder (1) Borys Strugacki (1) Brian Posehn (2) Brian Sibley (1) Camilla Läckberg (1) Carla Mori (1) Carlo A. Martigli (1) Cecelia Ahern (1) Celeste Ng (1) Charlie Stella (1) Christina Baker Kline (1) Cinda Williams Chima (1) Colleen Houck (2) Cooper Moo (1) Cormac McCarthy (2) Dan Simmons (1) Dario Fo (1) Dariusz Pawłowski (1) Darynda Jones (1) David McCandless (1) Drew Magary (1) E.D. deBirmingham (1) Edgar Allan Poe (1) Edward Mogilski (1) Elio M. García Jr (1) Elizabeth Wein (1) Ellen Alpsten (1) Elżbieta Cherezińska (3) Emily Brontë (1) Erik Axl Sund (3) Erik Bear (1) Erik Larson (1) Eva Pohler (1) Ewa Borderline (1) Ewa Gil-Kołakowska (1) Francis Lawrence (1) François Forestier (1) Gardner Dozois (2) Garth Nix (5) Gaston Leroux (1) George R. R. Martin (6) Gerry Duggan (2) Gilles Legardinier (1) Gloria G. Brame (1) Graham Masterton (1) Gray Jolliffe (1) Greg Bear (1) Grzegorz Kopiec (1) Grzegorz Wielgus (1) H.P. Lovecraft (1) Hank Steinberg (1) Heinrich Hoffman (1) Henry Rider Haggard (1) Hervé Ghesquière (1) Humphrey Carpenter (1) Ian Steward (1) Ian Tregillis (4) Iwona Kienzler (1) Iwona Schymalla (1) Izabela Jung (1) J.R.R. Tolkien (2) Jacek Lusiński (1) Jacek Łukawski (2) Jacek Piekara (1) Jacek Wróbel (1) Jack Ketchum (3) Jakub Ćwiek (9) James Craig (2) James Sallis (2) Jamie Reidy (1) Jane Juska (1) Janusz Koryl (1) Janusz Mika (1) Jarosław Jakubowski (1) Jasper Fforde (1) Javier Marías (1) Jay Bonansinga (5) Jennifer Weiner (1) Jeremiah P. Ostriker (1) Jerome Charyn (1) Joanna Łańcucka (2) Joe Abercrombie (3) Joel McIver (1) Joel Shepherd (2) John Irving (1) John le Carré (1) Jon Jacobs (1) Jon Wiederhorn (1) Jonathan Carroll (1) Jonathan Holt (1) Jørn Lier Horst (1) Joseph Brassey (1) Julia Cameron (1) Karolina Janowska (1) Katherine Applegate (1) Katherine Pancol (1) Kendare Blake (1) Kerstin Ekman (1) Kevin Crossley-Holland (1) Kim Harrison (1) Krystyna Kaplan (1) Krzysztof Piskorski (1) Larry Dixon (1) Lavie Tidhar (1) Lech Chmiel (1) Leigh Bardugo (1) Lesley Downer (1) Linda Antonsson (1) Lucca Dotti (1) Lucius Shepard (1) Luigi Spinola (1) Lydia Cacho (1) Łukasz Henel (1) Łukasz Kiełbasa (1) Łukasz Orbitowski (1) Łukasz Radecki (3) M.L. Stedman (1) Maciej Krzywiński (1) Magda Durda (1) Magdalena Kubasiewicz (1) Maja Lunde (1) Malcolm Mackay (1) Manel Loureiro (4) Marcin Ciszewski (1) Marcin Górka (2) Marcin Mortka (8) Marcin Rak (1) Marcus Sedgwick (1) Marek Halter (1) Marek Niedźwiecki (1) Margaret Mazzantini (1) Margaret Stohl (1) María Dueñas (1) Marie Heaney (1) Marie Lu (1) Mario Puzo (1) Mark Del Franco (1) Mark Frost (1) Mark Lawrence (3) Mark Logue (1) Mark Riebling (1) Mark Teppo (1) Mark Watson (1) Marlon James (1) Matthew Gregory Lewis (1) Matthew Quick (2) Maureen F. McHugh (1) Maurice Druon (3) Max Brooks (1) Melanie Benjamin (2) Mercedes Lackey (1) Michael Katz Krefeld (3) Michał Romanek (1) Michelle Moran (1) Mick Wall (1) Milena Wybraniec (1) Mira Grant (3) Mirosław Tomaszewski (1) Monika Całkiewicz (1) Morgan Rice (1) Myke Cole (1) N.K. Jemisin (1) Naval (2) Neal Shusterman (1) Neal Stephenson (1) Neil Gaiman (6) Nela (1) Nigel Suckling (1) Olga Gromyko (1) Olga Sławnikowa (1) Oliver Bowden (1) Opal Carew (1) Øystein Stene (1) Parinosh Saniee (1) Patrick Ness (1) Paweł Zych (2) Peter Ackroyd (1) Peter Conradi (1) Peter Higgins (1) Philip Cooke (1) Philip Parker (1) Piotr Głuchowski (1) Piotr Rozmus (2) Platte F. Clark (2) Przemysław Piotrowski (2) Rafael Albuquerque (1) Rafał Kosik (1) Rafał W. Orkan (1) Rakso Hardik (1) Randall Munroe (1) Raymond Benson (1) Richard Castle (1) Richard P. Feynman (1) Roald Dahl (1) Rob Zombie (1) Robert Cichowlas (1) Robert Foryś (3) Robert Kirkman (4) Robert M. Wegner (3) Robert Rient (1) Robin Hobb (5) Ryan Gattis (1) Ryszard Ćwirlej (4) Sabaa Tahir (1) Sarah Lotz (1) Scott Ian (1) Scott Sigler (1) Scott Snyder (1) Sean Howe (1) Sebastian Fitzek (1) Sharon Kay Penman (1) Simon Mitton (1) Stefan Darda (1) Stephan Talty (1) Stephen Baxter (1) Stephen Hawking (2) Stephen King (7) Stephen Miller (1) Steve Hamilton (1) Steven Johnson (1) Stuart Hill (1) Sue Monk Kidd (4) Swietłana Aleksijewicz (1) Sylvia Day (1) Szymon Krug (1) Szymon Nowak (1) Tatiana Jachyra (1) Terry Brooks (1) Terry Goodkind (1) Terry Pratchett (5) Tess Gerritsen (1) Tim Willocks (2) Tomasz Jacek Graczykowski (1) Tomasz Pacyński (1) Tomasz Żaglewski (1) Tove Alsterdal (1) Veit Etzold (1) Virginie Despentes (1) Will Ferguson (1) William D. Brame (1) William Peter Blatty (1) Winston Graham (5) Witold Bunikiewicz (1) Witold Vargas (2) Wojciech Bauer (1) Youseef Rakha (1) Yrsa Sigurðardóttir (1)

Gatunek

Akcja (1) Album (4) Antologia (20) Astrofizyka (3) Autobiografia/Biografia (29) Bajki (1) Baśnie/Legendy/Mity (4) Bestiariusz (1) Dark fantasy (9) Dystopia (1) Fantastyka (128) Fantasy (50) Felietony (15) Fikcyjna literatura faktu (2) Film (1) Fizyka (4) Ghost story (3) Gore (1) Heroic fantasy (11) High fantasy (12) Historia (1) Horror (38) Inne (11) Klasyka literatury (2) Kolorowanka (4) Komedia romantyczna (1) Komiks (3) Kryminał (42) Kryminał noir (4) Literatura dziecięca (11) Literatura erotyczna (5) Literatura faktu (40) Literatura kobieca (10) Literatura marynistyczna (4) Literatura militarystyczna (3) Literatura muzyczna (3) Literatura naukowa (3) Literatura piękna (2) Literatura podróżnicza (5) Literatura popularnonaukowa (15) Literatura wojenna (12) Literatura współczesna (15) Low fantasy (8) Matematyka (1) Monografia (1) Paranormal romance (4) Postapokalipsa (22) Powieść detektywistyczna (2) Powieść gangsterska (1) Powieść gotycka (5) Powieść grozy (12) Powieść historyczna (34) Powieść humorystyczna (2) Powieść młodzieżowa (37) Powieść obyczajowa (29) Powieść przygodowa (5) Powieść psychologiczna (10) Powieść sensacyjna (36) Powieść szpiegowska (2) Powieść wiktoriańska (4) Przewodnik (2) Realizm magiczny (7) Reportaż (5) Romans (4) Saga rodzinna (5) Sci-fi (2) Science fantasy (1) Science fiction (7) Slasher (6) Space opera (3) Steampunk (5) Thriller (40) Thriller erotyczny (1) Thriller historyczny (3) Thriller polityczny (11) Thriller psychologiczny (11) Urban fantasy (24) Wywiad-rzeka (1) Wywiady (1)

Cykle/Serie

ABC (1) Alex McKnight (1) Amerykański wampir (1) An Ember in the Ashes (1) Anna (1) Apokalipsa Z (3) Assassin’s Creed (1) Asy polskiej fantastyki (1) Biblioteczka Historyczna (1) Biblioteka Bestsellerów Bellony (1) Bill Hodges (2) Bourbon Kid (1) Carnivia (1) Charley Davidson (1) Chłopak Nikt (2) Chłopcy (3) Cykl o Śmierci (1) Czarna Seria (1) Czarna Wdowa (1) Czerwona Seria (1) Dead River (1) Deadpool (2) Długa Ziemia (1) Dom pod Pękniętym Niebem (3) Dreszcz (1) Drive (2) Dziedzictwo rodu Poldarków (5) Dzieła Tolkienowskie (1) eXst eXiste (1) Fabryka strachu (1) Flawia de Luce (2) Gambit hetmański (2) Grimm City (2) Grisza (1) Grosz (1) Gubernator (4) Historia (1) Historia Polski (1) Infekcja (1) Inspektor Carlyle (2) Ja gorę (3) Jakub Tyszkiewicz (1) Klątwa tygrysa (2) Kłamca (2) Kraina martwej ziemi (2) Krąg Czarnoksiężnika (1) Kroniki Icemarku (1) Kroniki Jennifer Strange (1) Kroniki wampirów (1) Królowa Cieni (1) Królowie przeklęci (3) Kryminał z klasą (1) Legendarz (2) Lektury reportera (1) Malfetto (1) Marvel (3) Marvel Now! (2) Mattias Tannhäuser (2) Miecz Prawdy (1) Miecz Shannary (1) Milicjanci z Poznania (4) Mongoliada (1) Morza Wszeteczne (2) Morze Drzazg (3) Mroczny zaułek (1) Muchachas (1) Mundus (1) Nikki Heat (1) Oblicza Grozy (1) Oblicza Victorii Bergman (2) Odrodzone królestwo (2) Opowieści z meekhańskiego pogranicza (3) Ostatni policjant (1) Paladyn (1) Paramythia Vakkerby (1) Podzieleni (1) Projekt Milkweed (1) Próba krwi i stali (2) Przegląd Końca Świata (3) Przypadki Connora Greya (1) Purgatorium (1) Radykalni (1) Ravn (3) Rebeka Martinsson (1) Rozbite Imperium (2) Saga o Fjällbace (1) Saga o Wikingach (1) Salamandra (1) Sen o krwi (1) Shadow Ops (1) Skrytobójca (3) Starcie królestw (1) Stare Królestwo (4) Strażnicy Snów (1) Szubienicznik (1) Świat Dysku (2) The Walking Dead (5) Trylogia Glasgow (1) Trylogia Kruczy Cień (1) Trylogia Sowiego Maga (1) Uczta Wyobraźni (2) Vernon Subutex (1) Wiedza i Życie – Orbity Nauki (1) William Wisting (1) Wojna Czerwonej Królowej (1) Wojny alchemiczne (3) Wolfhound Century (1) Zapadlisko (1) Zbrodnia w bibliotece (2) Złotoskóry (2) Zły jednorożec (2)